Crypto-derivaten - september 2025.

Derivaten, de ruggengraat van een volwassen wordende sector

Het is geen verrassing, maar crypto-derivaten blijven klein in vergelijking met hun traditionele tegenhangers.

Eind juni 2024 telde de Bank for International Settlements meer dan $700 biljoen aan uitstaande nominale bedragen voor rente- en valutaderivaten. Ter vergelijking: crypto-derivaten genereerden "slechts" $7.360 miljard aan verhandelde volumes in augustus 2025.

Het verschil blijft enorm (bijna 1 op 100!).

Maar binnen hun eigen ecosysteem spelen derivaten al een centrale rol. Ze zijn nu goed voor ongeveer tweederde van de verhandelde volumes in crypto, een aandeel dat vergelijkbaar is met dat in de traditionele financiële sector. Deze verschuiving van spot naar perpetual- of termijncontracten is niet onbeduidend: het weerspiegelt de volwassenwording van de markt en de opkomst van instrumenten die prijsontdekking vergemakkelijken, de liquiditeit verhogen en spelers de mogelijkheid bieden zich in te dekken tegen volatiliteit.

Ook via derivaten vindt de geleidelijke institutionalisering van de sector plaats. Van miners die hun toekomstige inkomsten vastleggen tot hedgefondsen die de markten arbitreren, via langetermijninvesteerders die hun blootstelling willen beheren, zijn deze instrumenten onmisbaar geworden. Ze bieden robuustere prijsreferenties en vormen de basis voor de creatie van meer complexe financiële producten, te beginnen met ETF's.

Tot nu toe was het overgrote deel van deze volumes geconcentreerd op offshore-platforms, die voor institutionele beleggers onbereikbaar zijn omwille van compliance-redenen. Deze beperking wordt nu minder streng. Zowel in de Verenigde Staten als in Europa worden de eerste gereguleerde perpetual-contracten nu aangeboden door geautoriseerde partijen zoals Coinbase, Kraken en One Trading. Deze initiatieven effenen eindelijk het pad voor bredere deelname door professionals, die deze instrumenten kunnen integreren in gediversifieerde portefeuilles onder een erkend regelgevend kader.

Hoewel de markt voor crypto-derivaten op wereldschaal een "dwerg" blijft, maken zijn interne rol en structurerende dynamiek het tot een belangrijke pijler van het ecosysteem.

Belangrijk nieuws

Coinbase koopt Deribit

Coinbase kondigde in mei aan dat het Deribit, de wereldleider in crypto-opties, heeft overgenomen voor ongeveer $2,9 miljard. Deze overname stelt de Amerikaanse beurs in staat een volledig productaanbod (spot, futures, perpetuals en opties) op één platform aan te bieden, een belangrijk argument om institutionele beleggers aan te trekken. Met $1.200 miljard aan BTC- en ETH-opties die in 2024 zijn verhandeld, brengt Deribit technische expertise en een geavanceerde klantenbasis naar Coinbase, variërend van fondsen tot high-frequency traders. Naast het diversifiëren van de inkomsten versterkt deze integratie Coinbase Prime en consolideert het de positie van de groep, terwijl het profiteert van een derivatensegment dat winstgevender is dan spot.

Hyperliquid boekt vooruitgang on-chain

Aan de DEX-zijde brak Hyperliquid in augustus een record met $106 miljoen aan inkomsten en bijna $400 miljard aan volumes op perpetuals. Deze trend bevestigt de opkomst van gedecentraliseerde derivaten, met on-chain uitvoering en native transparantie over onderpand en risico, waarbij het project een marktaandeel van 5,31% in crypto-handelsvolumes behaalde, wat innovatie en concurrentie in de sector illustreert.

Kraken versnelt op de perps-markt

Na de overname van NinjaTrader voor $1,5 miljard, breidde Kraken in september 2025 zijn aanbod uit met de lancering van perpetual-contracten, nu toegankelijk via de consumentenapp in geselecteerde rechtsgebieden, waaronder Europa. Deze stap markeert een belangrijke ontwikkeling voor de Amerikaanse beurs in een kernsegment van crypto-handel, met als doel een groeiend marktaandeel te veroveren en de positie in derivaten te versterken, terwijl Kraken zich voorbereidt op een mogelijke IPO begin 2026.

CBOE en "continuous futures"

De CBOE in Chicago bereidt zich voor op de introductie van "continuous futures"-contracten op bitcoin en ether, met een lancering gepland voor 10 november. Deze producten zijn gebaseerd op perpetuals, maar aangepast aan de Amerikaanse regels, met contracten van 10 jaar en dagelijkse aanpassingen die worden afgewikkeld door de CBOE-kamer. Het doel is een deel van de activiteit aan te trekken die momenteel naar Binance of OKX gaat en institutionele en particuliere beleggers een gereguleerd alternatief te bieden.

Singapore Exchange lanceert bitcoin perps

De Singapore Exchange is van plan om in de tweede helft van 2025 bitcoin perpetual futures te introduceren, voorbehouden aan institutionele en professionele beleggers. Deze stap maakt deel uit van een wereldwijde trend waarbij traditionele beurzen inspelen op de vraag naar gereguleerde alternatieven voor offshore-platforms zoals Binance of OKX, waardoor het vertrouwen toeneemt en meer institutioneel kapitaal naar de markt voor crypto-derivaten wordt aangetrokken.

Derivaten reeds in het hart van de crypto-sector

‍

Een markt die nog marginaal is vergeleken met zijn TradFi

Crypto-derivaten blijven zeer klein in vergelijking met de kolossale massa van de traditionele financiële sector. Eind juni 2024 telde de Bank for International Settlements (BIS) $579.000 miljard aan uitstaande nominale bedragen voor rentederivaten en $130.000 miljard voor valutaderivaten. Ter vergelijking: crypto-derivaten genereerden in augustus 2025 een maandelijks volume van $7.360 miljard, een verhouding van één op 100. Zelfs als de meetmethoden niet direct vergelijkbaar zijn (nominale uitstaande bedragen voor TradFi, verhandelde volumes voor crypto), is de orde van grootte onmiskenbaar: crypto-derivaten blijven een niche ten opzichte van het mondiale financiële systeem.

75% van de volumes op crypto-platforms zijn derivaten

Binnen het ecosysteem is de dynamiek heel anders. Al enkele jaren hebben derivaten de spotmarkt ingehaald en zijn nu goed voor ongeveer 75% van de verhandelde volumes. In augustus 2025 bereikten de gecombineerde spot- en derivatenvolumes op gecentraliseerde platforms $9.720 miljard; alleen derivaten waren goed voor $7.360 miljard. Dit aandeel weerspiegelt dezelfde logica als in TradFi: institutionele beleggers en geavanceerde handelaren geven de voorkeur aan deze instrumenten om zich in te dekken, te speculeren of te arbitreren. Derivaten zijn ook essentieel geworden: spot/futures-verhoudingen tonen aan dat het nu de perps zijn die de trend in bitcoin en ether bepalen.

De beslissende rol van derivaten in de structurering van de crypto-sector

1. In elke financiële markt maken de liquiditeit en diepte van derivaten het mogelijk een robuustere referentieprijs vast te stellen. Voor bitcoin of ether beperkt het bestaan van liquide derivatenmarkten het risico op manipulatie op de spotmarkt en geeft het institutionele beleggers meer vertrouwen in de koersen. Het is ook een vereiste voor de creatie van gestructureerde producten (ETF's, ETN's), die solide referenties vereisen.
2. Derivaten trekken een verscheidenheid aan handelaren aan (institutioneel, hedgefondsen, arbitragisten), evenals geavanceerde particulieren. Deze diversiteit voedt de orderboeken, verhoogt de liquiditeit en verkleint de spreads, wat het hele marktsegment ten goede komt, inclusief de spotmarkt. Dit is te zien aan de recordvolumes: tijdens perioden van volatiliteit concentreren de perpetuals tot 30 miljard dollar aan dagelijkse volumes, tegenover slechts enkele miljarden op de spotmarkt.
3. Derivaten bieden de mogelijkheid om zich te beschermen tegen volatiliteit, die inherent is aan crypto's. Bitcoin-miners kunnen zich indekken tegen de toekomstige waarde van hun productie, langetermijninvesteerders kunnen zich beschermen tegen scherpe correcties en market makers passen hun blootstelling aan. In een sector waar schommelingen vaak meer dan 10% op één dag bedragen, is deze functie onmisbaar.
4. De opkomst van gereguleerde derivaten opent de markt voor institutionele spelers die niet terecht konden op offshore-platforms zoals Binance of OKX. Dit vergroot de investeerdersbasis, vergemakkelijkt de integratie van crypto's in gediversifieerde portefeuilles en brengt deze markt dichter bij de standaarden van TradFi.

De belangrijkste spelers

Binance domineert de concurrentie vanaf zijn offshore-platform

De markt voor perpetual-contracten blijft geconcentreerd rond een trio van platforms: Binance, Bybit en OKX, die samen bijna 70% van de open interest in bitcoin innemen. Hun dominantie is te danken aan zowel de diepte van hun boeken als aan hun vermogen om een breed scala aan activa en concurrerende handelsvoorwaarden te bieden.

Achter dit podium knabbelt een tweede lijn van spelers (Kraken, Gate.io, Bitget, XT.com, Gemini, KuCoin, BingX) aan het marktaandeel, vaak door in te zetten op een gedifferentieerde strategie: compliance voor Kraken, een overvloed aan exotische paren voor Gate.io, een agressief incentivebeleid voor Bitget, regionale verankering voor KuCoin of BingX, enzovoort.

Hoewel hun gewicht beperkt blijft ten opzichte van de leiders, dragen deze platforms bij aan het fragmenteren van het aanbod en het verspreiden van perps naar een breder publiek. Ze getuigen ook van een realiteit: innovatie en concurrentie spelen zich vooral offshore af, ver van de strengste rechtsgebieden, wat deels verklaart waarom gereguleerde markten nog steeds moeite hebben om qua volume te concurreren.

Een grote meerderheid van deze platforms is omwille van regelgeving niet toegankelijk voor Amerikaanse en Europese gebruikers.

‍

Regulatoire verduidelijking in aantocht

Europa en de VS hebben hun eerste gereguleerde spelers

In de VS komen perpetual-contracten uit de schaduw. Sinds 21 juli 2025 biedt Coinbase volledig gereguleerde, CFTC-conforme perps aan op BTC en ETH, met tot 10x hefboom en een model met langlopende contracten. Dit is een direct antwoord op handelaren die voorheen waren aangewezen op offshore-platforms. Kraken biedt sinds juli ook derivatenproducten aan in de VS, dankzij de overname van het gereguleerde platform NinjaTrader.

In Europa verloopt het traject trager en veeleisender: derivaten, inclusief perps, vallen onder MiFID II wanneer ze aan EU-klanten worden aangeboden, wat zware eisen aan transparantie, vergunningen en toezicht impliceert. Tot op heden bieden alleen One Trading, OKX en Kraken perps aan Europese beleggers aan via een combinatie van MiFID II- en MiCA-vergunningen.

Maar het landschap kan snel uitbreiden: Bitstamp bereidt een aanbod van gereguleerde perpetuals in Europa voor op basis van zijn MiFID II-vergunning, evenals Coinbase, Gemini en Crypto.com.

Hyperliquid, een solide onchain alternatief?

Voor het eerst neemt een DEX Perp het op tegen de grote traditionele platforms

‍

Sinds de lancering heeft Hyperliquid zich gevestigd als een van de meest gevolgde DeFi-projecten van het moment. Gebouwd rond een gedecentraliseerde infrastructuur, is het erin geslaagd een aanzienlijk marktaandeel (5%) van de crypto-derivatenmarkt te veroveren, tot nu toe gedomineerd door grote gecentraliseerde platforms (CEX) zoals Binance, Bybit of OKX.

Het protocol is gebaseerd op een volledig onchain orderboek, met snelle uitvoering en lage kosten, waardoor het dicht in de buurt komt van de ervaring die traditionele platforms bieden. In slechts enkele maanden heeft het zich gevestigd als een belangrijke speler in de handel in perpetual-contracten, tot het punt waarop het nu wordt beschouwd als een geloofwaardige speler voor handelaren die nieuw zijn in de sector. De strategie is ook gebaseerd op een sterke afstemming van prikkels: de gegenereerde inkomsten voeden de terugkoop van de HYPE-token, en het team heeft de community-initiatieven opgevoerd, te beginnen met grootschalige distributies aan early adopters.

Buiten de handel kijkt Hyperliquid naar verbreding van het aanbod. De lancering van USDH, de eigen stablecoin, maakt deel uit van een streven naar diversificatie en consolidatie van het ecosysteem. Het idee is om een deel van de inkomsten uit reserves te veroveren, die momenteel worden gemonopoliseerd door gecentraliseerde uitgevers zoals Circle. Maar de governance rond dit project heeft al tot discussie geleid, waarbij sommigen het proces te gesloten vinden.

Feit blijft dat institutionele adoptie van Hyperliquid op dit moment moeilijk te voorzien is. Het protocol werkt zonder echte KYC-procedure en valt niet onder een vastgesteld regelgevend kader. Institutionele beleggers kunnen zich niet veroorloven te werken met infrastructuren die niet voldoen aan compliance- en risicobeheerstandaarden. De lancering van een stablecoin versterkt dit probleem nog, aangezien toezichthouders nu solide bewijzen eisen op het gebied van reserves, audits en transparantie.

Een project dat desalniettemin nauwlettend gevolgd moet worden.

Perp DEX vs CEX: twee verschillende architecturen

Beveiliging

Gereguleerde CEX's zouden hun gebruikers moeten beschermen. In de praktijk zijn er echter verschillende tekortkomingen: toezichthouders hebben hen op de vingers getikt, FTX is failliet gegaan en Bybit is onlangs gehackt. Perp DEX verminderen een deel van dit risico, omdat gebruikers zelf de controle over hun fondsen behouden en deze op elk moment kunnen opnemen. Activiteit en stortingen zijn ook in realtime verifieerbaar. Anderzijds is het belangrijkste risico een kwetsbaarheid in de protocolcode. Sommige CEX's bieden echter externe bewaaroplossingen via Copper, Ceffu of Fireblocks, voorbehouden aan een minderheid van institutionele gebruikers. In de praktijk is de beveiliging van CEX gebaseerd op de wet, terwijl de beveiliging van DEX perp op code is gebaseerd.

Betrouwbaarheid en prestaties

De meest gevestigde CEX's bieden grote technische robuustheid: weinig onderbrekingen en het vermogen om grote volumes met lage latency te verwerken. Omgekeerd hebben perp DEX's lange tijd geleden onder de technische beperkingen van blockchains. Netwerken raakten snel verzadigd, transacties waren traag en gebruikers waren kwetsbaar voor MEV (maximum extractable value)-aanvallen. Om deze beperkingen te omzeilen, werden perp DEX geïnstalleerd op layer 2's met een enkele sequencer, of op blockchains die worden beheerd door een klein aantal co-located validators. Dit is het geval bij Hyperliquid, waarvan de validators in Tokio zijn gevestigd, dicht bij de servers van Binance, waardoor arbitrage voor market makers wordt vergemakkelijkt.

Liquiditeit

Liquiditeit blijft een centraal punt. Platforms moeten spreads verkleinen en voldoende volumes hebben om orders te absorberen. Market makers spelen hierbij een sleutelrol: door gelijktijdig koop- en verkooporders te plaatsen, zorgen zij voor marktdiepte terwijl ze het prijsverschil opvangen. Een platform moet zowel market makers als gebruikers aantrekken. Deze vicieuze cirkel concentreert de activiteit doorgaans bij enkele dominante spelers, waarbij Binance de belangrijkste plaats wordt waar prijzen worden gevormd. Om market makers aan te trekken, bieden CEX en perp DEX kortingen, soms zelfs negatieve fees. Hyperliquid gaat verder door het annuleren van maker-orders te prioriteren boven taker-orders om de blootstelling aan zogenaamde toxische orders te beperken. Daarnaast zetten sommige perp DEX nu vaults in die als market maker fungeren, waardoor depositohouders een rendement krijgen en de liquiditeit verbetert. Deze strategieën brengen echter wel risico's op verlies met zich mee.

Specifieke voordelen van perp DEX

Perp DEX opereren in een onzeker regelgevend kader dat hen in staat stelt te opereren waar perps verboden zijn voor particuliere beleggers, vaak zonder KYC-procedures. Het noteren van nieuwe tokens gaat ook sneller, zonder voorafgaande audit. Maar deze situatie kan veranderen met de aanscherping van controles, met name op interfaces, die gecentraliseerd blijven. Ze profiteren ook van sterke interoperabiliteit met DeFi. Direct geïntegreerd in wallets, aggregators of leenprotocollen, breiden ze hun bereik uit zonder deze aanvullende diensten zelf te hoeven ontwikkelen. Hyperliquid illustreert deze logica: het protocol is geïntegreerd in Phantom, Rabby en Infinex, die perps-handel direct in hun applicaties aanbieden. De platforms profiteren van gebundelde liquiditeit, terwijl de applicaties hun gebruikersbestand te gelde maken.

‍

Analyse van The Big Whale

Gereguleerde platforms staan voor vele uitdagingen van hun offshore-concurrenten en gedecentraliseerde platforms

Derivaten zijn de ruggengraat van de cryptomarkt geworden. Ze zijn goed voor bijna driekwart van de maandelijks verhandelde volumes, een gewicht dat hun centrale rol in liquiditeit en prijsbepaling bevestigt. Maar achter deze dominantie schuilt een paradox: het merendeel van deze volumes is nog steeds geconcentreerd op platforms die buiten de belangrijkste regelgevende kaders opereren.

Binance illustreert deze realiteit. De wereldwijde gigant blijft veruit de grootste speler in derivaten en is goed voor meer dan een derde van de volumes. Maar de beschikbaarheid van zijn derivaten is nog steeds afhankelijk van offshore-jurisdicties en een model dat niet de transparantie- of compliance-garanties biedt die institutionele beleggers eisen. Deze status-quo verklaart waarom Binance, ondanks zijn gewicht, aan de zijlijn blijft van de grote stromen uit de traditionele financiële sector.

Tegelijkertijd verandert de situatie in de Verenigde Staten en Europa. De invoering van duidelijke kaders (door de CFTC in de VS, MiFID II in Europa) heeft gereguleerde spelers zoals Coinbase en Kraken in staat gesteld hun eigen derivatenaanbod te lanceren. Hun doel is duidelijk: een institutioneel cliënteel aantrekken dat deze markt alleen zal betreden met geautoriseerde tegenpartijen, onderworpen aan dezelfde regels als traditionele beurzen. Deze initiatieven staan nog in de kinderschoenen, maar wijzen de weg naar de geleidelijke integratie van crypto-derivaten in institutionele portefeuilles.

Een andere speler die het landschap opschudt is Hyperliquid. Dit snelgroeiende gedecentraliseerde protocol is nu goed voor een groeiend aandeel van de volumes (5%), tot het punt waarop het uitgroeit tot een geloofwaardige concurrent van gecentraliseerde beurzen. Het model, zonder KYC en gebaseerd op community governance, spreekt veel handelaren aan die op zoek zijn naar marktdiepte en flexibele voorwaarden.

Maar het kent ook zijn beperkingen: zonder identiteitsverificatie en regelgevend toezicht blijft Hyperliquid onverenigbaar met institutionele standaarden. Niettemin maken de innovatie, groei en het vermogen om een actieve community te verenigen het tot een project om nauwlettend te volgen.

‍

Derivatives Briefing (Q2 2025).